4 juni 2020

In de zomer van 1943 volgt een Nederlandse man een opleiding aan de Middenkaderschool van de Nederlandse Arbeidsdienst in Blaricum.

De opleiding is duidelijk belangrijk voor hem want hij maakt er een prachtig fotoalbum van. Rondom de foto’s worden versieringen aangebracht, de bijschriften kalligrafeert hij. Voor het album wordt een speciale passende doos gemaakt.

Ook de foto’s zijn met zorg gemaakt, goed uitgelicht en met een mooie vlakverdeling.

Moeten we concluderen dat deze man tussen de 18 en 25 jaar zich vrijwillig opgaf voor de NAD en koos voor een opleiding tot het middenkader van deze organisatie? Zo’n fraai album maak je niet als je een half jaar met tegenzin bij de NAD hebt doorgebracht. We zullen het nooit weten. Wel hebben we er een interessante historische bron aan te danken.

De Nederlandsche Arbeidsdienst (NAD) werd door de Duitse bezetter op 23 mei 1941 opgericht. De organisatie vertoonde sterke overeenkomsten met de Duitse Reichsarbeitsdienst en was een voortzetting van de Nederlandsche Opbouwdienst (NOD) die vanaf de zomer van 1940 bestond. Het bewerken van het land was één van de voornaamste werkzaamheden. Aanvankelijk nam de bezetter genoegen met vrijwilligers. Maar vanaf 1942 werden bepaalde categorieën jongeren verplicht opgeroepen. Al snel raakte de NAD steeds meer onder nationaal-socialistische invloed. Vast onderdeel was het onderricht in het nationaal-socialistische gedachtegoed en daarnaast had de opleiding een sterk militair karakter. Symbool van de NAD was de spade die werd gedragen als een geweer.

Geschreven door NIOD-vrijwilliger Jet Baruch